Órdago para o Senado

Un Senado sen capacidade de decisión nin competencias directas é papel mollado. Unha institución, xa que logo, perfectamente prescindible. En tempo de crise, cos mercados facendo das súas e cos gobernos obrigados a rebaixar os déficits cortando gastos, cae de caixón que sexan moitos os que demanden a súa clausura. Porén, a experiencia que aportan outros países igualmente descentralizados tanto en Europa como en América fai pensar na utilidade desta segunda cámara, se ben tería que verse sometida previamente a unha reforma de gran calado, que en todo caso habería de vir esixida pola evolución constitucional e política do actual modelo de Estado. Para ser como en Alemaña unha cámara de representación territorial, con capacidade plena para decidir sobre todo o que afecte ás competencias das Autonomías, antes terían que ser modificadas a propia carta magna e outras leises orgánicas, e de entre elas a electoral.
Mentres isto non suceda, eleccións como as do 20-N seguirán reportando senadores que se integren en grupos nos que se reproduzan mimeticamente as estratexias e obediencias partidarias que se detectan no Congreso dos deputados. A única excepción ata o de agora é a representada pola Entesa Catalana del Progrés, grupo que deriva dunha candidatura unitaria promovida por socialistas, comunistas/verdes e nacionalistas de esquerdas. Asumiron os seus 18 compoñentes a defensa unitaria do que conforma a base do autogoberno de Catalunya, e en non poucas ocasións conseguiron romper desde dentro, ou desde fóra mediante tomas de posición mediáticas, a mecánica obstrucionista utilizada polos dous grandes partidos estatais. É o que a plataforma cívica Ben Común promove en Galicia para as eleccións do outono. Esa candidatura unitaria, integrada por persoas de recoñecido prestixio, tería o respaldo das tres forzas máis representativas da esquerda -PSdG, BNG e IU-, que haberían de renunciar ás súas propias candidaturas. Aralar busca tamén en Euskadi unha proposta unitaria, se ben de carácter exclusivamente abertzale.
Todo un órdago para as direcións das tres forzas políticas contactadas. Especialmente para as organizacións de Pachi e Guillerme Vázquez. Por máis que se trate unicamente do Senado, independizar a estratexia electoral galega da que poñan en marcha desde Ferraz, comporta para os socialistas romper de facto o cordón umbilical que nunca se atreveron a cortar. Sobre todo agora, cando o PSOE se xoga a cara ou cruz o seu estatus de poder no Estado. Delegar nesa candidatura unitaria a capacidade para decidir en cada momento a posición que no nome da Galicia progresista e galeguista adopten os seus integrantes é para os nacionalistas un endiañado test nesta hora de sobresaltos -ideolóxicos, orgánicos-, habituados como están a valerse da conformación de listas para demostrar quen manda, orgánica e institucionalmente, no BNG.
Porén, e malia admitir cambios de tendencia por mor da actual crise política, unha análise elemental sobre o sucedido nas eleccións do 2008 evidencia o éxito desa iniciativa tras o 20-N. O PP obtivo daquela o 43’36 por cento dos votos senatoriales, e as tres forzas que agora poderían apoiar esa candidatura unitaria o 52’26 por cento. O autogoberno de Galicia tería por vez primeira unha voz unitaria no Senado. Nada menos.